โรงเรียนอยุธยาวิทยาลัยกับแนวทางจัดการเรียนรู้ในศตวรรษที่ 21


รูปภาพของ nontakarn

ประเภทข่าว: 

การจัดการเรียนการสอน และการปลูกฝังสังคมทางบ้านในยุคศตวรรษที่ 21 ควรปลูกฝังวัฒนธรรมการสร้างให้เกิดขึ้นในตัวเด็กไทย  สิ่งเหล่านี้  คือ รู้จักคิดวิเคราะห์ มีความคิดสร้างสรรค์ มีความมั่นใจในตนเอง แสวงหาความรู้  รู้เท่าทันสาระสนเทศในการสร้างองค์ความรู้ด้วยตนเอง คิดสร้างสรรค์ เรียนรู้เป็นผู้ประกอบการ และผู้ผลิต มุ่งความเป็นเลิศ อดทน ทำงานหนัก ทำงานได้เป็นทีม รับผิดชอบต่อส่วนรวม คำนึงถึงสังคม มีคุณธรรม ยึดมั่นในสันติ 
การเรียนรู้ต้องไม่ใช่สถานการณ์สมมติในห้องเรียน แต่ต้องออกแบบการเรียนรู้ให้ได้เรียนในสภาพที่ใกล้เคียงชีวิตจริงที่สุด และควรเป็นบริบทหรือสภาพแวดล้อมในขณะเรียนรู้ เกิดการสั่งสมประสบการณ์ใหม่    เอามาโต้แย้งความเชื่อหรือค่านิยมเดิม ทำให้ละจากความเชื่อเดิมหันมายึดถือความเชื่อ หรือค่านิยมใหม่ ที่เรียกว่ากระบวนทัศน์ใหม่ ทำให้เป็นคนที่มีความคิดเชิงกระบวนทัศน์ที่ชัดเจนและเกิดการเรียนรู้เชิงกระบวนทัศน์ใหม่ได้   ทั้งนี้จำเป็นต้องมีความสามารถในการรับรู้ข้อมูลหลักฐานใหม่ และนำมาสังเคราะห์เป็นความรู้เชิงกระบวนทัศน์ใหม่ ข้อสำคัญสำหรับคนที่จะเรียนรู้ได้ต้องเกิดประเด็นคำถามอยากรู้ก่อนจึงจะอยากเรียน ไม่ใช่ครูอยากสอนเพียงฝ่ายเดียวแต่นักเรียนยังไม่มีประเด็นที่ไม่อยากรู้  ดังนั้นการออกแบบการสถานการณ์การเรียนรู้จึงควรใช้บริบทสภาพแวดล้อมที่นักเรียนคุ้นเคยและรู้จัก ซึ่งก็คือสภาพของครอบครัว ชุมชน และท้องถิ่นของนักเรียนนั่นเอง   สิ่งที่ได้จากคำถามอยากรู้ของนักเรียนจะทำให้ครูเห็นความแตกต่างของพื้นฐานความรู้และพื้นฐานประสบการณ์
 
กรอบความคิดเพื่อการเรียนรู้ในศตวรรษที่ 21 มีเป้าหมายไปที่ผู้เรียนให้เกิดคุณลักษณะในศตวรรษที่ 21 โดยผู้เรียนจะใช้ความรู้ในสาระหลักไปบูรณาการสั่งสมประสบการณ์กับทักษะ 3 ทักษะ เพื่อการดำรงชีวิต คือ
1.ทักษะด้านการเรียนรู้และนวัตกรรม
2.ทักษะสารสนเทศ สื่อและเทคโนโลยี
3.ทักษะชีวิตและอาชีพ
โดยระบบส่งเสริมการเรียนรู้ในศตวรรษที่ 21 มี 5 ระบบ
1. ระบบมาตรฐานการเรียนรู้
2. ระบบการประเมินผลทักษะการเรียนรู้
3. ระบบหลักสูตรและวิธีการสอน
4. ระบบการพัฒนางานอาชีพ
5. ระบบแหล่งเรียนรู้และบรรยากาศการเรียนรู้
การปรับเปลี่ยนวิธีการเรียนรู้ของนักเรียน เพื่อให้บรรลุผลลัพธ์ที่สำคัญและจำเป็นต่อตัวนักเรียนอย่างแท้จริง มุ่งไปที่ให้นักเรียนสร้างองค์ความรู้ด้วยตนเอง ต้องก้าวข้ามสาระวิชาไปสู่การเรียนรู้เพื่อการดำรงชีวิตในศตวรรษที่ 21 ครูต้องไม่ใช้วิธีการสอนหนังสือโดยนำสาระที่มีในตำรามาบอกบรรยายให้นักเรียนจดจำแล้วนำไปสอบวัดความรู้ ครูต้องสอนคนให้เป็นมนุษย์ที่เรียนรู้การใช้ทักษะเพื่อการดำรงชีวิตในศตวรรษที่ 21 ครูเป็นผู้ออกแบบการเรียนรู้ และอำนวยความสะดวก (facilitate) ในการเรียนรู้ให้นักเรียนเรียนรู้จากการเรียนแบบลงมือทำ โดยมีประเด็นคำถามอยากรู้เป็นตัวกระตุ้นสร้างแรงบันดาลใจให้อยากเรียน ที่จะนำไปสู่การกระตือรือร้นที่จะสืบค้น รวบรวมความรู้จากแหล่งต่าง ๆ มาสนับสนุนหรือโต้แย้งข้อสมมติฐานคำตอบที่คุ้นเคย พบเจอจากประสบการณ์เดิมใกล้ตัว สร้างเป็นกระบวนทัศน์ใหม่แทนของเดิม การเรียนรู้แบบนี้เรียกว่า Project-Based Learning: PBL
1. ทักษะการเรียนรู้และนวัตกรรม
การสร้างทักษะการเรียนรู้และนวัตกรรม จะใช้กระบวนการ Project-Based Learning: PBL โดยเริ่มจากการนำบริบท สภาพแวดล้อมเป็นตัวการสร้างแรงกดดันให้นักเรียนตั้งคำถามอยากรู้ ให้มากตามประสบการณ์พื้นฐานความรู้ที่สั่งสมมา และตั้งสมมติฐานคำตอบตามพื้นฐานความรู้และประสบการณ์ของตนเองที่ไม่มีคำว่าถูกหรือผิด นำไปสู่การแลกเปลี่ยนประเด็นความคิดเห็นกับกลุ่มเพื่อน เพื่อสรุปหา
สมมุติฐานคำตอบที่มีความน่าจะเป็นไปได้มากที่สุด โดยมีการพิสูจน์ยืนยันสมมติฐานคำตอบจากการไปสืบค้น รวบรวมความรู้จากแหล่งอ้างอิงที่เชื่อถือได้ มาสนับสนุน หรือโต้แย้งได้เป็นคำตอบที่เรียกว่า
องค์ความรู้ เรียกว่า การเรียนแก่นวิชา ซึ่งไม่ใช่เป็นการจดจำแบบผิวเผิน แต่การรู้แก่นวิชาหรือทฤษฎีความรู้จะสามารถเอาไปเชื่อมโยงกับวิชาอื่น ๆ เกิดแรงบันดาลใจอยากพัฒนางาน สร้างผลงานที่เกี่ยวกับการพัฒนาคุณภาพชีวิต ที่เรียกว่าความคิดเชิงสร้างสรรค์ นำทฤษฎีความรู้มาสร้างกระบวนการและวิธีการผลิตสร้างผลงานใหม่ที่เป็นประโยชน์ต่อบุคคล และสังคมที่เรียกว่าพัฒนานวัตกรรม
2. ทักษะด้านสารสนเทศ สื่อ และเทคโนโลยี
การรับรู้สิ่งต่าง ๆ ที่เกิดขึ้นแล้วตอบสนอง รับสิ่งที่รับรู้มาเป็นกระบวนทัศน์ใหม่ทันที     แสดงถึงการขาดทักษะการคิดแบบขาดวิจารณญาณ ผลที่เกิดขึ้นก็จะตกอยู่ภายใต้การชวนเชื่อ และไม่สามารถกำหนดตนเองได้ การสร้างทักษะด้านสารสนเทศ สื่อและเทคโนโลยี เพื่อให้เกิดการเท่าทันไม่ตกอยู่ภายใต้การถูกชักจูง ชวนเชื่อ  รู้จักผลิตใช้และนำไปแลกเปลี่ยนใช้ในเวทีการค้า เกิดการสร้างงานสร้างรายได้ รวมถึงการใช้เทคโนโลยีเพื่อการเรียนรู้ให้เกิดการสืบค้น รวมรวมความรู้พิสูจน์สมมติฐานคำตอบในการใช้ทักษะการคิดแบบมีวิจารณญาณ มากกว่าที่จะใช้เพื่อการบันเทิง ในแบบสังคมก้มหน้า
3. ทักษะชีวิตและงานอาชีพ
การเรียนรู้ที่จะปรับตัวได้อย่างดีในสภาวะการเปลี่ยนแปลง หรือมีภัยคุกคามได้อย่างชาญฉลาดถือเป็นเรื่องสำคัญในการดำรงชีวิตที่มีทักษะชีวิตในโลกศตวรรษที่ 21 และการคิดสร้างผลิตภัณฑ์ใหม่เพื่อตอบสนองการดำรงชีวิตเฉพาะบริบท สภาพแวดล้อมที่ต่างกันไป นำไปสู่การเผยแพร่เทคนิควิธีการใช้และพัฒนาทักษะใช้ความยืดหยุ่นและความสามารถในการปรับตัว  การริเริ่มสร้างสรรค์และกำกับดูแลตนเองได้  ทักษะสังคมและสังคมข้ามวัฒนธรรม ปฏิสัมพันธ์กับผู้อื่นอย่างเกิดผลดีในเรื่องกาลเทศะ เกิดการทำงานในทีมที่แตกต่างหลากหลายอย่างได้ผลดี  การเป็นผู้สร้างผลงานหรือผลผลิตและความรับผิดชอบเชื่อถือได้ กำหนดเป้าหมายและวิธีการบรรลุเป้าหมายภายใต้ข้อจำกัดที่มีอยู่ โดยการกำหนดลำดับความสำคัญ วางแผน และการจัดการ ผลิตภัณฑ์ และผลงาน ที่ได้จาการผลิตต้องมีคุณภาพ ภาวะผู้นำและความรับผิดชอบ  มีความต้องการภาวะผู้นำที่มีการพัฒนาทักษะมนุษยสัมพันธ์ และทักษะการแก้ปัญหาในการชักนำผู้อื่นให้เห็นเป้าหมายร่วมกัน และทำให้ผู้อื่นเกิดพลังในการทำงานให้บรรลุผลสำเร็จร่วมกัน
โรงเรียนอยุธยาวิทยาลัยเป็นโรงเรียนมาตรฐานสากล ( World – class standard school) ที่พัฒนาหลักสูตรและจัดการเรียนการสอน อย่างมีคุณภาพเทียบเคียงมาตรฐานสากล   โดยส่งเสริมให้มี
การพัฒนาศักยภาพของนักเรียนตามความรู้ความสามารถในแต่ละกลุ่มการเรียน และแผนการเรียนรู้ รวมทั้งสร้างเสริมกิจกรรมที่สำคัญในการพัฒนาความถนัดของนักเรียน ในด้านวิชาการ ด้านมัคคุเทศก์  ด้านกีฬา ด้านศิลปะ ดนตรี และการแสดง ด้านหุ่นยนต์  ด้านเครื่องบินเล็ก เป็นต้น
นอกจากโรงเรียนจะจัดกิจกรรมการเรียนรู้อย่างหลากหลายตามศักยภาพของนักเรียนแล้ว โรงเรียนอยุธยาวิทยาลัยยังมีมาตรการในการดูแลนักเรียนทั่วไป โดยแยกเป็น 2 มาตรการ คือ มาตรการส่งเสริม และมาตรการป้องกัน  มาตรการส่งเสริมประกอบด้วยกิจกรรม 3 กิจกรรม คือ กิจกรรมนักเรียนอัจฉริยะ กิจกรรม Top ten  กิจกรรมคนเก่งของห้อง  เพื่อส่งเสริมให้กำลังใจนักเรียนที่มีผลการเรียนดี  ส่วนมาตรการป้องกัน คือ กิจกรรมการติดตามพฤติกรรมเสี่ยงด้านการเรียน  เป็นกระบวนการตรวจสอบติดตามการติด 0 ร มส หรือ มผ   ซึ่งเป็นการป้องกันช่วยเหลือนักเรียนก่อนการตัดสินผลการเรียน เพื่อให้สามารถผ่านเกณฑ์การวัดผล และประเมินผลได้   จากความร่วมมือระหว่างครู นักเรียน ผู้ปกครอง โรงเรียนอยุธยาวิทยาลัยจึงได้รับความไว้วางใจจากผู้ปกครองที่ส่งบุตรหลานในการเข้ามาศึกษา
     จากผลการบริหารหลักสูตร และความร่วมมือระหว่างครู นักเรียน ผู้ปกครอง และชุมชน โรงเรียนอยุธยาวิทยาลัยจึงได้รับความไว้วางใจจากผู้ปกครองส่งบุตรหลานมาสมัครเข้าศึกษาเป็นจำนวนมากอย่างต่อเนื่องตลอดมา

บทความโดย...อ.รัชนา  แสงเปล่งปลั่ง